Σεμινάριο «Πολιτική ιστορία μιας χρόνιας αρρώστιας: οι λεπροί της Ελλάδας και η συλλογική τους δράση από τον 19ο αιώνα μέχρι τις μέρες μας» (7/7/2025)

Τη Δευτέρα 7 Απριλίου, 19:00-21:00, το Δίκτυο για την Ιστορία της Υγείας πραγματοποιεί σεμινάριο με θέμα «Πολιτική ιστορία μιας χρόνιας αρρώστιας: οι λεπροί της Ελλάδας και η συλλογική τους δράση από τον 19ο αιώνα μέχρι τις μέρες μας».

 

Ομιλητής: Θανάσης Μπαρλαγιάννης (Κέντρο Έρευνας Ιστορίας Νεότερου Ελληνισμού, Ακαδημία Αθηνών)
Συζητήτρια: Αίγλη Χατζούλη (Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου)

Η ομιλία θα αναλύσει τους τρόπους οργάνωσης, διαβίωσης και δράσης των χανσενικών (λεπρών) στις δομές απομόνωσης και περίθαλψης που λειτούργησαν στην ελληνική επικράτεια. Κύριος στόχος είναι να μελετηθούν οι μηχανισμοί ανάδειξης μορφών συλλογικής δράσης τις οποίες πρωτοεπεξεργάστηκαν οι Σπιναλογκίτες τη δεκαετία του 1930 και οι οποίες απέκτησαν μεταπολεμικά πιο ριζοσπαστικές, εθνικές αλλά και διεθνείς διαστάσεις. Με αυτόν τον τρόπο, επιδιώκεται η συσχέτιση της δράσης ατόμων και συλλογικοτήτων σε μικροκοινωνικό επίπεδο με τη συγκρότηση των δομών δημόσιας υγείας, με άλλα λόγια με τη μακρά οπτική στην ιστορία του ελληνικού κράτους. Οι λεπροί εξέφρασαν συλλογικά αιτήματα, έκαναν επεξεργασίες του στίγματος και των κοινωνικών διακρίσεων, διαμόρφωσαν τη λειτουργία των χώρων υποδοχής και απομόνωσής τους, πίεσαν για ιατρική αποτελεσματικότητα. Χάρη, όπως θα υποστηριχθεί, στη συλλογική τους δράση, οι χανσενικοί έγιναν δρώντα υποκείμενα της ζωής τους και της δομής περίθαλψης, έγιναν διεκδικητικοί πολίτες, αναδείχτηκαν σε συνδιαμορφωτές της δημόσιας υγείας. Οι θεσμοί για τη λέπρα ήταν δυναμικοί, ήταν χώροι πολιτικοί ή πολιτικοποιημένοι – η ιστορία τους, λοιπόν, δεν μπορεί να μελετηθεί ανεξάρτητα από την πολιτική ιστορία της χώρας.

Το σεμινάριο θα πραγματοποιηθεί στο Ιστορικό Αρχείο του ΕΚΠΑ (Σκουφά 45, Αθήνα), και διαδικτυακά στον σύνδεσμο:

https://uoa.webex.com/uoa/j.php?MTID=meb5175d58f64688e9864aec4e68d67c4

Κοινό Σεμινάριο του Δικτύου για την Ιστορία της Υγείας και της Ομάδας των Ιστορικών για την Έρευνα στην Ιστορία των Γυναικών και του Φύλου (10/3/2025)

 

Τη Δευτέρα 10 Μαρτίου (19:00-21:00), θα πραγματοποιηθεί το πρώτο κοινό υβριδικό σεμινάριο του Δικτύου για την Ιστορία της Υγείας με την Ομάδα των Ιστορικών για την Έρευνα στην Ιστορία των Γυναικών και του Φύλου, με θέμα:

"Ειδικοί για τις γυναίκες; Μαιευτήρες και γυναικολόγοι στην Αθήνα, δεκαετίες 1900-1950"

Ομιλήτρια: Δέσπω Κριτσωτάκη, Ερευνήτρια Γ ́, Κέντρο Έρευνας Ιστορίας Νεώτερου Ελληνισμού, Ακαδημία Αθηνών
Συζητήτρια: Αλεξάνδρα Μπαρμπούτη, δρ. Ιστορίας της Ιατρικής
Συντονίστρια: Έφη Αβδελά, ομότιμη καθηγήτρια Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Το σεμινάριο θα είναι υβριδικό, με δυνατότητα διά ζώσης συμμετοχής στο Ιστορικό Αρχείο του Ε.Κ.Π.Α. (Σκουφά 45, Αθήνα)

Σύνδεσμος παρακολούθησης εξ αποστάσεως:
https://uoa.webex.com/uoa/j.php?MTID=m0a4dc429e406b5522a7e2e0fcd2

Σεμινάριο του Δικτύου για την Ιστορία της Υγείας: «Δημόσιος λόγος περί ψυχικής υγείας στον ελληνικό περιοδικό τύπο στα τέλη του 19ου αιώνα» (4/3/2024)

Τη Δευτέρα 4 Μαρτίου στις 19:00 θα πραγματοποιηθεί το σεμινάριο του Δικτύου για την Ιστορία της Υγείας με θέμα «Δημόσιος λόγος περί ψυχικής υγείας στον ελληνικό περιοδικό τύπο στα τέλη του 19ου αιώνα». 

Ομιλητής: Ευστάθιος Καρκαζής, μεταπτυχιακός φοιτητής στο ΠΜΣ Νεότερη και Σύγχρονη Ιστορία του τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου

Συζητητής: Αλέξανδρος Μακρής, μεταδιδακτορικός ερευνητής του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών

Η ανακοίνωση αποτυπώνει τα κύρια σημεία του δημόσιου λόγου για την ψυχική υγεία στον ελληνικό περιοδικό τύπο στα τέλη του 19ου αιώνα. Βασικοί άξονες είναι η αναδόμηση του προφίλ των συντακτών και η εννοιολόγηση που συνοδεύει την ψυχική υγεία στα άρθρα που μελετήσαμε. Κεντρικός σκοπός η ιχνηλάτηση των διαδρομών μεταφοράς και εκλαΐκευσης αυτών των εννοιών στα ευρύτερα στρώματα του πληθυσμού μέσα από τις σελίδες των άρθρων. Παρονομαστής ο ευρύτερος διάλογος περί δημόσιας υγείας και πώς αυτός αναπτύσσεται μέσα από τη διαδοχή των υγειονομικών ζητημάτων που απασχολούν τον δημόσιο διάλογο, καθόσον η εποχή των μεγάλων επιδημιών δείχνει να παρέρχεται στον δυτικό κόσμο και να αναδύονται τα αποκαλούμενα «νοσήματα του πολιτισμού». Την περίοδο που εξετάζουμε στη χώρα μας, τα θέματα που αφορούν και τις δύο όψεις του υγειονομικού status δείχνουν να είναι επίκαιρα. Η παρούσα ανακοίνωση αποτελεί μια προσπάθεια προσέγγισης του ζητήματος. Το πρωτογενές υλικό αντλείται από περιοδικά του εγχώριου τύπου της περιόδου 1860 έως 1900 και κυρίως προέρχονται από ψηφιακά αποθετήρια Ελληνικών Πανεπιστημίων.

Το σεμινάριο θα πραγματοποιηθεί στο Ιστορικό Αρχείο του Ε.Κ.Π.Α. (Σκουφά 45, Αθήνα) και 
https://uoa.webex.com/uoa/j.php?MTID=md0f70e6d354d6495caa9239b72f7eb8a 

Ερευνητικό εργαστήριο: Health sciences and welfare on families in Southern Europe (1945-1989)

 

Την Παρασκευή 8 Σεπτεμβρίου, θα πραγματοποιηθεί το ερευνητικό εργαστήριο «Reconstructing and reimagining the family: Health sciences and welfare on families in Southern Europe (1945-1989)», που συνδιοργανώνει το Δίκτυο για την Ιστορία της Υγείας με τη Γαλλική Σχολή Αθηνών, την École des hautes études en sciences sociales, το πρόγραμμα COST "Who Cares in Europe?" και το Κέντρον Ερεύνης Ιστορίας Νεώτερου Ελληνισμού.

Το εργαστήριο θα πραγματοποιηθεί στη Γαλλική Σχολή Αθηνών (Διδότου 6, Αθήνα) από τις 9:30 μέχρι τις 17:30, ενώ θα υπάρχει δυνατότητα διαδικτυακής παρακολούθησης, μέσω του συνδέσμου:

https://us02web.zoom.us/webinar/register/WN_AQdHb9S3RFm7tm6Pr8WqGA

09:30 – 10:00 Welcome and introduction

-   Gilles de Rapper, Director of Modern and Contemporary Studies, French School at Athens

-    Despo Kritsotaki, Academy of Athens/CERMES3, Paris
-    Nicolas Henckes CNRS/CERMES3, Paris

10:00 - 11:30 Session I

Chair: Kostis Gotsinas, National Hellenic Research Foundation

-    Bilal Ali Kotil, Marmara University, Istanbul, Planning the economy and family in Turkey during the Cold War
Discussant: Friederike Kind-Kovács, Hanna-Arendt – Institut (online)

-    Luminița Dumănescui, Babes-Bolyai University, Cluj-Napoca, Romanian welfare politics after 1945 (online)
Discussant: Alexandra Ghit, Central European University (online)


11:30-12:00 Coffee break


12:00- 13:30 Session II

Chair: Efi Avdela, University of Crete

-    Ali Erken, Marmara University, Istanbul, American experts and family welfare in Turkey (1960-1970)
Discussant: Evguenia Davidova, Portland State University (online)

-    Silvia Inaudi, University of Turin, Maternity, health, and welfare in Republican Italy (1945-1968)
Discussant: María Ángela Cenarro Lagunas, University of Zaragoza (online)
 

13:30 - 14:45 Lunch break


14:45 - 16:15 Session III

Chair: Maria Spiliotopoulou, Academy of Athens

-    Despo Kritsotaki, Academy of Athens/CERMES3, Paris, New experts on the family: Social sciences and family research in post-war Greece
Discussant: Agustin Cosovschi, École Française d’Athènes

-    Giacomo Canepa, Scuola Normale superiore, Pisa, Rebuilding a fireside, rebuilding families: Public housing, social work and psycho-social aspects in post-war Italy (1946-1963)
Discussant: Nicolas Henckes, CNRS/CERMES3, Paris


16:15-17:30 Final discussion
Research questions, sources, and funding options

-    All participants with the additional contribution of Maria Bouri, Laboratory of Hygiene and Epidemiology, School of Public Health, Department of Public and Community Health, University of West Attica